أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

203

قانون ( فارسى )

براى اكثر كبدهايى كه حرارت شديد داشته باشند بسيار سازگار است . 7 - اگر دارويى داراى شرايط فوق الذكر ، خوش‌مزه باشد ، چه بهتر . كه كبد آن را دوست دارد و از برخورد با وى سرحال مىآيد . كه اين شرايط در مويز ، انجير و فندق موجود است . 8 - هر چيز كه بسيار بهره‌رسان است اگر در عين حال از تباه شدن و متعفن گشتن دور باشد ، فايده‌اش بيشتر است . كاسنى بيابانى و كاسنى كاشتنى با كبد بسيار دوست و سازگارند . و از خاصيتى كه دارند در مقابل بيماريهاى كبد قد علم مىكنند و بر ضد بيمارى به كار مىپردازند . هرچند برخى از پزشكان نوع كاسنى تلخ‌مزه را - كه بسيار تلخ است - گرم‌مزاج مىپندارند كه اين نوع بسيار تلخ از تلخى كه دارد در باز كردن بندآمده‌ها بسيار فعال است و از آنجا كه خاصيت قبوضيّت دارد كبد را نيرو بخشد ، و ديگر از ويژگيهايش اين است كه در بيماريهاى سرد كبد بسيار مفيد است كه علاوه بر گرم مزاجى ، بازكنندهء بندآمده‌ها و نيروبخش كبد نيز هست . هرگاه كبد به سردمزاجى شديد مبتلا شد ، هركدام از اين دو نوع كاسنى را با عسل مخلوط كن كه بيمار بخورد . عسل در برابر سردى مزاجى كه جاى بيم است مقاومت از خود نشان مىدهد . و كبد را در كاربردش كمك كند . اگر هر دو نوع از كاسنى را ( بيابانى و كاشتنى ) در هم ريزى و بهم زنى و با عسل و آب عسل بخورند يا در عسل و يا در عسلاب آنها را باهم بپزى ، بسيار بهره رسانند ؛ كه هم بند آمده را باز مىكنند هم خلط سردمزاج را همراه بول بيرون مىرانند . 9 - غذاهاى خوب كيموس . براى كبد خوبند . 10 - شيرينيها با كبد سازگارند ، كبد را چاق مىكنند ، جرم كبد را رشد مىدهند و آن را نيرو مىبخشند . اما از آنجا كه كبد شيرينيها را با شتاب جذب مىكند ، ممكن است راه‌بندانهايى از اثر شيرينى در كبد پديد آيد و همراه شيرينى خلط نامناسب با كبد داخل كبد شود . پس بايد كسانى كه ورم در كبد دارند از خوردن شيرينى دورى جويند ، كه شيرينى در چنين بيمارانى به سرعت با خلط مرارى در كبد برخورد مىكنند و راه‌بندانهايى را نيز ايجاد مىنمايند . شيرينى كه غليظ باشد به زيان كبد است كه بندآمدنيهايى را در كبد پديد آرد و شيرينى كه شيرين‌مزگى بسيار شديد داشته باشد با كبد سازگار نيست كه به خلط مرارى تبديل مىشود . 11 - پسته از بوى خوشى كه دارد و از خاصيّت گيرندگى كه در اوست و از خاصيت بازكنندگى بند آمده كه همراه دارد و نيز از پاكسازى گدارهاى غذاى كبد كه ويژگى پسته است ، بسيار بهره‌رسان است . اما بايد بدانى كه به شدت گرمىبخش است . 12 - فندق براى هر كبدى و در هر حالتى بسيار سازگار و مفيد است ؛ زيرا بازكننده است و كيموس خوب دارد و حرارت زياد نمىبخشد . 13 - در كبد گرگ و در گوشت صدفيها خاصيتى هست كه به نفع كبد است . اينها را همه به ياد داشته باش !